LỄ CÁC THÁNH NAM NỮ - NGÀY 01, 11. 2026
CÁC THÁNH NAM NỮ – ÔNG BÀ LÀ AI?
Tu sĩ Anthony Nguyễn Chân Hồng. OH
Hôm nay, cùng với toàn thể Giáo Hội, chúng ta long trọng mừng kính lễ Các Thánh Nam Nữ trên trời. Đây là một ngày lễ rất đẹp, bởi vì Giáo Hội không chỉ tôn vinh những vị thánh đã được tuyên phong chính thức, nhưng còn tưởng nhớ và mừng kính vô số những người nam nữ đang hưởng hạnh phúc vĩnh cửu bên Thiên Chúa mà tên tuổi của họ có thể chúng ta chưa từng biết đến. Thế nhưng, mỗi khi nói đến các thánh, có lẽ nhiều người trong chúng ta thường nghĩ ngay đến những con người thật đặc biệt: những vị có khả năng phi thường, những người làm phép lạ, những nhà truyền giáo vĩ đại, những người sống khổ hạnh, ăn chay cầu nguyện, hy sinh cả cuộc đời, hoặc những vị tử đạo đã can đảm đổ máu vì đức tin.
Từ đó, đôi khi chúng ta có cảm tưởng rằng các thánh là những con người siêu phàm, khác xa với chúng ta; còn mình chỉ là những người bình thường, đầy yếu đuối, giới hạn, tội lỗi, làm sao có thể nên thánh được? Có người nghĩ rằng: Muốn nên thánh thì phải đi tu; muốn nên thánh thì phải sống trong tu viện, ngày ngày cầu nguyện, ăn chay, hãm mình. Còn những người sống giữa đời, làm cha làm mẹ, làm công nhân, bác sĩ, giáo viên, nông dân, hay những người đang mang bệnh tật, đau khổ thì làm sao có thể nên thánh?
Chính vì thế, lễ Các Thánh hôm nay mời gọi chúng ta nhìn lại một chân lý rất quan trọng: Các Thánh không phải là những siêu nhân, nhưng là những con người bình thường đã sống một tình yêu phi thường dành cho Thiên Chúa và tha nhân. Vậy, các thánh là ai? Họ có trải qua những khó khăn, thử thách không? Họ có phải là những con người không bao giờ sai lỗi không? Và quan trọng hơn, chúng ta có thể nên thánh hay không?
1. CÁC THÁNH LÀ AI? CÁC THÁNH CÓ PHẢI LÀ NHỮNG SIÊU NHÂN KHÔNG?
Trước hết, chúng ta cần hiểu rằng các thánh không phải là những con người được sinh ra đã hoàn hảo, không biết đau khổ, không biết yếu đuối và không bao giờ phạm lỗi. Các ngài cũng từng là những con người bằng xương bằng thịt như chúng ta. Các ngài cũng có gia đình, có công việc, có những ước mơ, có những giới hạn, có những lúc vui buồn, có những thử thách và cả những cuộc chiến đấu nội tâm. Có những vị thánh từng có một quá khứ không tốt đẹp. Có những vị từng sống trong tội lỗi, từng vấp ngã, từng lầm đường lạc lối, nhưng nhờ gặp gỡ Thiên Chúa, các ngài đã hoán cải và thay đổi cuộc đời.
Chúng ta có thể nhắc đến Thánh Augustinô. Ngài từng có một tuổi trẻ sống buông thả, chạy theo những đam mê và tìm kiếm hạnh phúc nơi những điều chóng qua. Nhưng nhờ lời cầu nguyện bền bỉ của mẹ ngài là Thánh Mônica, cùng với ân sủng Thiên Chúa, Augustinô đã hoán cải, trở thành một giám mục, một nhà thần học vĩ đại và một vị thánh của Giáo Hội. Hay như Thánh Phêrô, người môn đệ đã từng mạnh mẽ tuyên bố sẽ trung thành với Chúa, nhưng rồi lại ba lần chối Thầy. Tuy nhiên, Chúa Giêsu không loại bỏ ông. Người nhìn ông bằng ánh mắt yêu thương, trao cho ông cơ hội đứng dậy và tiếp tục sứ mạng.
Như vậy, điều làm nên sự thánh thiện không phải là một quá khứ hoàn toàn không có sai lỗi, nhưng là một trái tim biết mở ra với Thiên Chúa, biết ăn năn, biết đứng lên sau vấp ngã và kiên trì bước theo Người. Các Thánh không phải là những người không bao giờ vấp ngã, nhưng là những người không để cho sự vấp ngã trở thành điểm kết thúc cuộc đời mình. Điều đáng quý nơi các ngài không phải là các ngài không có yếu đuối, nhưng là các ngài đã để cho ân sủng Thiên Chúa lớn hơn những yếu đuối của bản thân.
2. CÁC THÁNH CŨNG ĐÃ TRẢI QUA NHỮNG KHÓ KHĂN VÀ THỬ THÁCH
Khi nhìn vào cuộc đời các thánh, chúng ta sẽ nhận ra một điều: Không có vị thánh nào bước vào con đường nên thánh mà không phải trải qua những thử thách. Có những vị phải đối diện với nghèo đói, bệnh tật, sự hiểu lầm, chống đối, cô đơn, thất bại và bách hại. Có những vị phải hy sinh cả mạng sống để trung thành với đức tin. Thánh Têrêsa Hài Đồng Giêsu sống một cuộc đời rất ngắn ngủi trong tu viện, mang bệnh tật và trải qua những đêm tối tâm hồn. Thánh Phanxicô Assisi đã từ bỏ sự giàu sang để sống nghèo khó. Thánh Maximilianô Kolbe đã tự nguyện chết thay cho một người bạn tù trong trại tập trung Auschwitz.
Các ngài không được miễn trừ khỏi đau khổ. Trái lại, chính trong đau khổ, các ngài đã thể hiện lòng tin tưởng, tình yêu và sự trung thành với Thiên Chúa. Điều này giúp chúng ta hiểu sâu hơn bài Tin Mừng hôm nay. Chúa Giêsu không nói: Phúc cho những ai không bao giờ gặp đau khổ. Người cũng không nói: Phúc cho những ai có cuộc sống giàu sang, thuận lợi và không gặp bất cứ khó khăn nào. Trái lại, Người công bố:
- Phúc thay ai có tâm hồn nghèo khó.
- Phúc thay ai sầu khổ.
- Phúc thay ai khát khao nên người công chính.
- Phúc thay ai bị bách hại vì sống công chính.
Tại sao Chúa lại gọi những người nghèo khó, sầu khổ và bị bách hại là những người có phúc? Bởi vì hạnh phúc mà Chúa Giêsu nói đến không đơn thuần là sự sung sướng bên ngoài, nhưng là niềm hạnh phúc phát xuất từ một tâm hồn gắn bó với Thiên Chúa. Người nghèo khó trong tinh thần là người biết mình cần đến Thiên Chúa. Người hiền lành là người không lấy bạo lực và kiêu ngạo để đối xử với người khác. Người xót thương là người biết cảm thông trước nỗi đau của tha nhân. Người xây dựng hòa bình là người biết tha thứ và nối kết những tâm hồn đang xa cách. Như thế, các mối phúc không phải là những lời chúc dành riêng cho một số người đặc biệt, nhưng là con đường nên thánh mà Chúa Giêsu đặt ra cho tất cả những ai muốn bước theo Người.
3. NÊN THÁNH KHÔNG PHẢI LÀ ĐẶC QUYỀN CỦA MỘT SỐ NGƯỜI, NHƯNG LÀ ƠN GỌI CỦA TẤT CẢ CHÚNG TA
Kính thưa cộng đoàn, Có một chân lý chúng ta cần đặc biệt ghi nhớ: Ngay từ khi lãnh nhận Bí tích Rửa Tội, mỗi Kitô hữu đã được thánh hiến cho Thiên Chúa và được mời gọi sống đời thánh thiện. Chúa Giêsu đã nói rất rõ: “Anh em hãy nên hoàn thiện như Cha anh em trên trời là Đấng hoàn thiện” (Mt 5,48). Lời mời gọi này không chỉ dành cho các linh mục, tu sĩ nam nữ, hay những người sống trong các dòng tu. Lời mời gọi ấy dành cho tất cả mọi người đã lãnh nhận Bí tích Rửa Tội. Giáo Hội gọi đó là ơn gọi nên thánh phổ quát: mọi người đều được mời gọi nên thánh, dù sống trong bất cứ bậc sống, hoàn cảnh hay nghề nghiệp nào. Chúng ta có thể nên thánh trong gia đình, nơi công sở, trường học, bệnh viện, nhà máy, ngoài đồng ruộng, trong cộng đoàn và ngay cả trên giường bệnh.
Nên thánh không nhất thiết phải làm những việc phi thường, nhưng là biết sống những điều bình thường với một tình yêu phi thường. Một người cha nên thánh khi biết hy sinh, lao động chân chính để nuôi dưỡng gia đình, sống trách nhiệm và yêu thương vợ con. Một người mẹ nên thánh khi âm thầm chăm sóc con cái, chịu đựng những vất vả, biết tha thứ và vun đắp hạnh phúc gia đình. Một bác sĩ nên thánh khi không chỉ chữa trị bệnh tật bằng chuyên môn, nhưng còn biết tôn trọng phẩm giá và cảm thông với nỗi đau của bệnh nhân. Một điều dưỡng, hộ lý nên thánh khi chăm sóc người bệnh không chỉ như một công việc để nhận lương, nhưng như đang phục vụ chính Chúa Kitô nơi những con người đau yếu. Một người giáo viên nên thánh khi không chỉ truyền đạt kiến thức, nhưng còn kiên nhẫn giáo dục nhân cách và giúp học sinh trưởng thành.
Một người công nhân nên thánh khi sống lương thiện, làm việc có trách nhiệm, không gian dối, không tham lam và biết chia sẻ với những người khó khăn. Ngay cả một bệnh nhân cũng có thể nên thánh khi biết kết hợp những đau đớn, mất mát và giới hạn của mình với cuộc khổ nạn của Chúa Kitô, đồng thời sống niềm hy vọng và phó thác. Như vậy, không có nghề nghiệp nào tự nó làm cho con người nên thánh, nhưng chính cách chúng ta sống nghề nghiệp, trách nhiệm và tương quan với tha nhân bằng tình yêu của Thiên Chúa mới làm cho cuộc đời chúng ta trở nên thánh thiện.
4. VẬY CHÚNG TA NÊN THÁNH BẰNG NHỮNG HÀNH ĐỘNG NÀO?
Đây là câu hỏi rất thực tế. Nếu ai cũng được mời gọi nên thánh, vậy chúng ta phải bắt đầu từ đâu? Câu trả lời nằm ngay trong bài Tin Mừng hôm nay: Tám Mối Phúc Thật chính là con đường nên thánh mà Chúa Giêsu chỉ cho chúng ta.
Thứ nhất, nên thánh bằng một tâm hồn nghèo khó.
Nghèo khó trong tinh thần không có nghĩa là không được sở hữu của cải, nhưng là không để tiền bạc, danh vọng và vật chất thống trị tâm hồn. Người có tâm hồn nghèo khó biết khiêm tốn, biết cậy trông vào Thiên Chúa và sẵn sàng chia sẻ với người khác.
Thứ hai, nên thánh bằng sự hiền lành và khiêm nhường.
Không phải cứ có quyền lực, có địa vị hay nói lớn tiếng mới là người mạnh mẽ. Người thánh thiện là người biết làm chủ bản thân, không lấy sự nóng giận để làm tổn thương người khác, không dùng quyền lực để áp đặt và thống trị.
Thứ ba, nên thánh bằng sự cảm thông trước đau khổ của tha nhân.
Người thánh thiện không thể dửng dưng trước nỗi đau của người khác. Một lời an ủi, một bàn tay nâng đỡ, một sự hiện diện bên người cô đơn đôi khi còn quý giá hơn những món quà vật chất.
Thứ tư, nên thánh bằng khát vọng sống công chính.
Đó là biết chọn điều đúng thay vì điều dễ; biết sống trung thực thay vì gian dối; biết bảo vệ sự thật thay vì thỏa hiệp với điều sai trái.
Thứ năm, nên thánh bằng lòng thương xót và tha thứ.
Chúng ta không thể nói mình yêu Chúa mà lại nuôi dưỡng lòng thù hận, ganh ghét và loại trừ anh chị em. Người thánh thiện là người biết mở rộng trái tim, biết cảm thông với những yếu đuối của người khác.
Thứ sáu, nên thánh bằng một tâm hồn trong sạch.
Trong sạch không chỉ là vấn đề thể xác, nhưng còn là sự ngay thẳng trong suy nghĩ, lời nói, hành động và ý hướng. Không giả hình, không vụ lợi, không sống hai mặt.
Thứ bảy, nên thánh bằng việc xây dựng hòa bình.
Trong một gia đình, một cộng đoàn hay một xã hội luôn có những bất đồng, chúng ta được mời gọi trở thành người nối kết chứ không phải người chia rẽ; người xây dựng chứ không phải người phá đổ.
Thứ tám, nên thánh bằng lòng trung thành với Thiên Chúa giữa những thử thách.
Có khi chúng ta bị hiểu lầm vì sống thật, bị thiệt thòi vì không gian dối, bị chống đối vì bảo vệ điều đúng. Nhưng người thánh thiện không vì những khó khăn ấy mà đánh mất niềm tin và tình yêu.
Như vậy, nên thánh không phải là một lý tưởng xa vời, nhưng là một hành trình được thực hiện bằng những lựa chọn rất cụ thể mỗi ngày.
5. “TẠI SAO ÔNG NỌ BÀ KIA NÊN THÁNH, CÒN TÔI LẠI KHÔNG?”
Có một câu nói rất nổi tiếng gắn liền với cuộc hoán cải của Thánh Augustinô. Khi nghe kể về cuộc đời và gương sáng của những người đã tận hiến cuộc đời cho Thiên Chúa, Augustinô đã tự vấn: “Nếu những người ấy đã nên thánh, tại sao tôi lại không?” Đây không chỉ là một câu hỏi của riêng Augustinô, nhưng cũng là câu hỏi mà mỗi người chúng ta cần đặt ra cho chính mình trong ngày lễ hôm nay.
Tại sao ông nọ, bà kia có thể sống thánh thiện, còn tôi lại không?
Tại sao người khác có thể tha thứ, còn tôi cứ giữ mãi sự giận hờn?
Tại sao người khác có thể hy sinh phục vụ, còn tôi chỉ muốn được người khác phục vụ?
Tại sao người khác có thể sống quảng đại, còn tôi cứ ích kỷ và chỉ nghĩ đến quyền lợi của bản thân?
Tại sao người khác có thể trung thành với Chúa giữa bao thử thách, còn tôi lại dễ dàng bỏ cuộc?
Đôi khi chúng ta nghĩ rằng mình không thể nên thánh vì mình quá yếu đuối, quá bận rộn, quá nhiều trách nhiệm, quá nhiều giới hạn. Nhưng hãy nhớ rằng: Thiên Chúa không đòi hỏi chúng ta phải trở thành một người khác. Người muốn chúng ta trở thành phiên bản tốt đẹp nhất của chính mình trong ân sủng của Người. Người không đòi hỏi người mẹ phải bỏ gia đình để vào tu viện mới có thể nên thánh. Người không đòi hỏi người bác sĩ phải từ bỏ nghề nghiệp mới có thể nên thánh. Người cũng không đòi hỏi người bệnh phải khỏi bệnh mới có thể sống thánh thiện.
Điều Thiên Chúa mong muốn là mỗi người biết sống trọn vẹn ơn gọi của mình bằng tình yêu. Có những vị thánh xuất thân từ đời sống tu trì, nhưng cũng có những vị thánh là giáo dân, là cha mẹ gia đình, là bác sĩ, là người phục vụ bệnh nhân, là những người đã sống âm thầm giữa đời. Có những vị thánh đã dành cả cuộc đời để phục vụ người nghèo và bệnh nhân. Có những vị thánh đã tìm lại được con đường về với Chúa sau một quá khứ tội lỗi. Có những vị thánh đã sống một cuộc đời rất bình thường, không làm những việc lớn lao trước mắt người đời, nhưng lại có một tình yêu rất lớn trước mặt Thiên Chúa. Điều đó cho thấy: Con đường nên thánh không bị giới hạn bởi nghề nghiệp, tuổi tác, hoàn cảnh, quá khứ hay địa vị xã hội. Chỉ cần chúng ta biết mở lòng đón nhận ân sủng, quyết tâm hoán cải và bắt đầu sống yêu thương ngay từ hôm nay, chúng ta đã bước vào hành trình nên thánh.
6. MỪNG LỄ CÁC THÁNH, HÃY BẮT ĐẦU NÊN THÁNH TỪ CHÍNH CUỘC SỐNG HÔM NAY
Mừng lễ Các Thánh Nam Nữ hôm nay không chỉ là dịp để chúng ta ngước nhìn lên trời cao, chiêm ngưỡng vinh quang của các thánh, nhưng còn là dịp để chúng ta nhìn lại cuộc sống của chính mình. Các thánh không phải là những con người xa lạ, không liên quan gì đến cuộc đời chúng ta. Các ngài chính là những người anh chị em đi trước, đã hoàn tất cuộc hành trình đức tin và đang hưởng hạnh phúc bên Thiên Chúa.
Cuộc đời các ngài nói với chúng ta rằng: Nên thánh là điều có thể. Nên thánh không dành riêng cho một số người được tuyển chọn đặc biệt, nhưng là lời mời gọi dành cho tất cả những ai đã lãnh nhận Bí tích Rửa Tội. Chúng ta không cần đợi đến khi có thật nhiều tiền mới biết chia sẻ; không cần đợi đến khi có địa vị mới biết phục vụ; không cần đợi đến khi hết bệnh mới biết yêu thương; cũng không cần đợi đến khi hoàn hảo mới bắt đầu sống thánh thiện. Hãy bắt đầu ngay hôm nay! Bắt đầu bằng một lời nói tử tế thay vì một lời làm tổn thương.
Bắt đầu bằng một sự tha thứ thay vì nuôi dưỡng hận thù.
Bắt đầu bằng một hành động phục vụ thay vì chỉ nghĩ đến bản thân.
Bắt đầu bằng sự trung thực trong công việc, lòng chung thủy trong gia đình, sự tận tụy trong bổn phận và lòng quảng đại với những người nghèo khổ, bệnh tật. Và nhất là, hãy dành cho Thiên Chúa một vị trí quan trọng trong cuộc đời mình, bởi vì không có ân sủng của Người, chúng ta không thể đạt tới sự thánh thiện đích thực. Trong ngày lễ hôm nay, chúng ta hãy tự hỏi: Tôi đang sống thế nào? Tôi đã thực sự bước đi trên con đường nên thánh chưa? Trong gia đình, cộng đoàn và công việc hằng ngày, người khác có nhận ra tình yêu của Thiên Chúa qua cách sống của tôi không?
Xin các Thánh Nam Nữ trên trời cầu bầu cho chúng ta, để mỗi người biết can đảm bước theo con đường Tám Mối Phúc Thật, biết biến những việc nhỏ bé hằng ngày thành những hành động yêu thương lớn lao. Và ước gì một ngày kia, khi kết thúc cuộc hành trình trần thế, mỗi người chúng ta cũng được đoàn tụ với các thánh trên quê trời, cùng hưởng hạnh phúc vĩnh cửu bên Thiên Chúa.
Bởi vì, các thánh không phải là những người đã sống một cuộc đời khác thường, nhưng là những người đã sống cuộc đời bình thường bằng một tình yêu phi thường. Và hôm nay, Thiên Chúa cũng đang mời gọi mỗi người chúng ta: HÃY NÊN THÁNH! ĐỪNG NGHĨ RẰNG ĐÓ LÀ ĐIỀU KHÔNG THỂ. HÃY BẮT ĐẦU TỪ NHỮNG ĐIỀU BÌNH THƯỜNG NHẤT TRONG CUỘC SỐNG HẰNG NGÀY CỦA CHÚNG TA. Amen.
TU VIỆN THÁNH GIUSE
NGÀY 31. 11.2026